Resurslar
Raqamli vositalar, atamalar lug‘ati, formativ baholash usullari, me’yoriy hujjatlar va tayyor shablonlar.
Glossariy
A
Analitik rubrika — Har bir mezon alohida darajalar bo‘yicha baholanadigan rubrika turi.
Avtomatik baholash — Raqamli tizim tomonidan oldindan belgilangan to‘g‘ri javob asosida ball qo‘yish.
B
Baholash — Ta’lim natijalari haqida ma’lumot to‘plash, tahlil qilish va ular asosida qaror qabul qilish jarayoni.
Baholash kompetensiyasi — O‘qituvchining o‘quvchilar bilim, ko‘nikma va malakalarini tizimli baholashi, mezon va usullarni to‘g‘ri tanlashi, rivojlanishni kuzatishi va refleksiya qilish qobiliyati.
D
Deskriptor — Mezonning muayyan darajasini tavsiflovchi aniq, kuzatiladigan ifoda.
Diagnostik baholash — O‘qitish boshida o‘quvchilarning boshlang‘ich bilim darajasini aniqlash.
Differensiatsiya — O‘quvchilarning ehtiyoj va darajasiga ko‘ra topshiriq va yordamni tabaqalashtirish.
F
Flipped learning — “Teskari sinf” – nazariy material darsdan tashqarida o‘rganilib, dars vaqti faol topshiriqlarga sarflanadigan texnologiya.
Formativ baholash — O‘quv jarayoni davomida o‘rganishni yaxshilash maqsadida o‘tkaziladigan shakllantiruvchi baholash.
G
Gibrid ta’lim — Kontaktli (auditoriya) va masofaviy ta’lim formatlarining uyg‘unlashuvi.
H
Holistik rubrika — Ish yaxlit holda bitta umumiy daraja bilan baholanadigan rubrika turi.
I
Ijodiy daraja — Bilimni yangi vaziyatda qo‘llab, yangi mahsulot yaratish darajasi (kreativ daraja).
K
Keys texnologiyasi — Real vaziyat tavsifini tahlil qilish orqali muammoni hal qilishga o‘rgatuvchi texnologiya.
Kompetensiya — Bilim, ko‘nikma, tajriba va shaxsiy sifatlarni amaliy faoliyatda samarali qo‘llay olish qobiliyati.
Kompetentlik — Shaxsning muayyan kompetensiyalarni egallaganlik darajasi.
L
LMS — Learning Management System – o‘quv jarayonini boshqarish tizimi (Moodle, Google Classroom).
M
Meta-fan texnologiyalar — Muayyan fandan tashqari, umumiy (universal) ko‘nikmalarni rivojlantiruvchi ta’lim texnologiyalari.
Mezon — Baholanadigan sifat yoki ko‘nikmani bildiruvchi asos.
Muvaffaqiyat mezoni — O‘quvchi maqsadga erishganini bildiruvchi, unga tushunarli tilda ifodalangan belgi.
P
Peer assessment — O‘zaro baholash – o‘quvchilarning mezonlar asosida bir-birining ishini baholashi.
Portfolio — O‘quvchi ishlari va yutuqlarining tizimli to‘plami; rivojlanish dinamikasini ko‘rsatadi.
Produktiv daraja — Bilimni tanish vaziyatlarda qo‘llash va tahlil qilish darajasi.
R
Raqamli ta’lim muhiti — Raqamli resurslar, platformalar va vositalar asosida tashkil etilgan ta’lim makoni.
Refleksiya — O‘z faoliyati va natijalarini anglash, tahlil qilish va takomillashtirish.
Reproduktiv daraja — Bilimni eslab qolish va namuna asosida qayta tiklash darajasi.
Rubrika — Mezonlar va darajalar tavsifidan iborat baholash jadvali.
S
Self-assessment — O‘z-o‘zini baholash – o‘quvchining o‘z ishini mezonlar asosida baholashi.
Simulyatsiya — Real jarayonni modellashtirib, xavfsiz muhitda amaliy ko‘nikma hosil qilish.
Summativ baholash — Bo‘lim, chorak yoki kurs yakunida natijalarni qayd etuvchi yakuniy baholash.
T
Teskari aloqa — O‘quvchiga uning natijasi va keyingi qadamlari haqida beriladigan ma’lumot.
X
Xi-kvadrat (χ²) mezoni — Ikki guruh taqsimotlari o‘rtasidagi farqning statistik ahamiyatini tekshirish mezoni.
Boshlang‘ich sinf uchun formativ baholash usullari
Svetofor
Yashil–sariq–qizil kartochkalar bilan tushunish darajasini bildirish.
Chiqish chiptasi
Dars oxirida 1–3 savolga qisqa yozma javob.
Bosh barmoq
Yuqoriga / yon / pastga – tezkor tushunish tekshiruvi.
Mini doska
Barcha o‘quvchi javobini bir vaqtda ko‘rsatish.
Ikki yulduz – bitta tilak
O‘zaro baholashda ikki yutuq va bitta taklif.
Bilim zinapoyasi
O‘quvchi o‘zini qaysi pog‘onada his qilishini belgilaydi.
Klaster
Tushunchalar o‘rtasidagi bog‘liqlikni vizual tasvirlash.
“G‘oyalar savati”
Mavzu bo‘yicha bilganlarini jamlash va tahlil qilish.
Portfolio
O‘quvchi ishlari to‘plami orqali rivojlanish dinamikasini ko‘rish.
Kuzatuv varaqasi
Guruh ishida har bir o‘quvchi faolligini mezonlar asosida qayd etish.
Me’yoriy-huquqiy hujjatlar
O‘RQ-637 “Ta’lim to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuni
Qabul qilingan sana: 2020-yil 23-sentyabr. Mazkur hujjatda belgilangan vazifalarni amalga oshirishda dissertatsiya tadqiqoti muayyan darajada xizmat qiladi. Rasmiy matn: lex.uz
PF-5847 O‘zbekiston Respublikasi oliy ta’lim tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash to‘g‘risida
Qabul qilingan sana: 2019-yil 8-oktyabr. Mazkur hujjatda belgilangan vazifalarni amalga oshirishda dissertatsiya tadqiqoti muayyan darajada xizmat qiladi. Rasmiy matn: lex.uz
PF-1059 Uzluksiz ma’naviy tarbiya konsepsiyasini tasdiqlash va uni amalga oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida
Qabul qilingan sana: 2019-yil 31-dekabr. Mazkur hujjatda belgilangan vazifalarni amalga oshirishda dissertatsiya tadqiqoti muayyan darajada xizmat qiladi. Rasmiy matn: lex.uz
PF-60 2022–2026-yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida
Qabul qilingan sana: 2022-yil 28-yanvar. Mazkur hujjatda belgilangan vazifalarni amalga oshirishda dissertatsiya tadqiqoti muayyan darajada xizmat qiladi. Rasmiy matn: lex.uz
PQ-4623 Pedagogik ta’lim sohasini yanada rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida
Mazkur hujjatda belgilangan vazifalarni amalga oshirishda dissertatsiya tadqiqoti muayyan darajada xizmat qiladi. Rasmiy matn: lex.uz
Incheon declaration Ta’lim – 2030: inklyuziv va sifatli ta’lim hamda umrbod ta’lim (Xalqaro ta’lim forumi, Janubiy Koreya)
Qabul qilingan sana: 2015. Mazkur hujjatda belgilangan vazifalarni amalga oshirishda dissertatsiya tadqiqoti muayyan darajada xizmat qiladi. Rasmiy matn: lex.uz
Shablonlar
Chiqish chiptasi
- Bugun men … ni o‘rgandim.
- Menga eng qiziq bo‘lgani …
- Hali tushunmaganim …
Ikki yulduz – bitta tilak
- ⭐ Menga yoqdi: …
- ⭐ Yaxshi chiqqan: …
- 💡 Tavsiyam: …
Svetofor varag‘i
- 🟢 Tushundim, boshqaga tushuntira olaman
- 🟡 Qisman tushundim, savolim bor
- 🔴 Yordam kerak
O‘qituvchi refleksiyasi
- Nima bo‘ldi? (natija, faktlar)
- Nima uchun? (sabablar)
- Endi nima qilaman? (reja)